Nowe przepisy UE a badania ADAS — co się zmienia dla pojazdów ciężarowych?

Stan na: czerwiec 2026 — to wciąż projekt w toku legislacyjnym; treść będziemy aktualizować po przyjęciu dyrektywy i jej wdrożeniu do polskiego prawa.

Systemy wspomagania kierowcy (ADAS) — automatyczne hamowanie awaryjne, asystent pasa ruchu, radary i kamery — są już obowiązkowym wyposażeniem nowych ciężarówek i autobusów. Do tej pory nikt jednak nie sprawdzał, czy nadal działają poprawnie po latach eksploatacji. To ma się zmienić.

Unijna reforma badań technicznych (tzw. roadworthiness package) po raz pierwszy włącza systemy ADAS i inne elektroniczne układy bezpieczeństwa do okresowych badań technicznych oraz kontroli drogowych. W praktyce oznacza to, że sprawność tych systemów będzie weryfikowana przez cały okres użytkowania pojazdu, a nie tylko przy jego homologacji. W tym wpisie wyjaśniamy, co konkretnie się zmienia, na jakim etapie są przepisy i co to oznacza dla warsztatów oraz flot.

Co dziś, a co ma się zmienić

Obecne zasady badań technicznych w UE opierają się na dyrektywach z 2014 roku (2014/45/UE o badaniach okresowych i 2014/47/UE o kontrolach drogowych pojazdów użytkowych). Powstały, zanim ADAS upowszechniły się na masową skalę — dlatego dziś badanie techniczne w ogóle nie obejmuje sprawdzenia tych systemów.

W kwietniu 2025 roku Komisja Europejska zaproponowała gruntowną aktualizację tych przepisów. Najważniejsza zmiana z punktu widzenia tego wpisu: elektroniczne systemy bezpieczeństwa — w tym ADAS — mają zostać włączone do zakresu badań okresowych i kontroli drogowych. Reforma obejmuje też pojazdy elektryczne, cyfrowe dokumenty pojazdu i skuteczniejszą walkę z cofaniem liczników, ale to właśnie objęcie ADAS kontrolą jest przełomem dla branży serwisowej.

Na jakim etapie są przepisy

Tu potrzebna jest uczciwość: to jeszcze nie jest obowiązujące prawo. Proces legislacyjny jest zaawansowany, ale nie zakończony:

• Rada UE przyjęła swoje stanowisko (ogólne podejście) pod koniec 2025 roku.
• Parlament Europejski przyjął swoje stanowisko w 2026 roku, dając mandat do negocjacji.
• Przy okazji odrzucono kontrowersyjny pomysł corocznych badań aut starszych niż 10 lat.
• Obecnie trwają negocjacje trójstronne (trilog) między Parlamentem, Radą i Komisją nad ostatecznym kształtem dyrektywy.

Dopiero po uzgodnieniu i przyjęciu dyrektywy państwa członkowskie — w tym Polska — będą miały czas na wdrożenie jej do prawa krajowego. To oznacza, że konkretne polskie przepisy, zakres badania ADAS i daty wejścia w życie poznamy później; realnie pełne stosowanie przewidywane jest dopiero pod koniec dekady. Sam kierunek jest jednak przesądzony — objęcie ADAS kontrolą znalazło się zarówno w stanowisku Rady, jak i Parlamentu.

Co to znaczy dla pojazdów ciężarowych

Reforma nie dotyczy tylko aut osobowych. Dla pojazdów użytkowych istotne jest przede wszystkim rozszerzenie kontroli drogowych: mają one objąć również elektroniczne systemy bezpieczeństwa, a dotychczasowy unijny cel kontroli (5% taboru) ma stać się celem krajowym dla każdego państwa.

Warto też pamiętać o szerszym tle. Obowiązek montażu systemów ADAS w nowych pojazdach wynika z unijnego rozporządzenia o bezpieczeństwie ogólnym (GSR2). Objął on nowo homologowane typy pojazdów od lipca 2022, a wszystkie nowo rejestrowane pojazdy od lipca 2024. Skutek jest prosty: z każdym rokiem po polskich drogach jeździ coraz więcej ciężarówek i autobusów wyposażonych w ADAS — a więc coraz więcej pojazdów, których te systemy trzeba będzie utrzymać w sprawności i poddać kontroli.

Co to znaczy dla warsztatów i flot

Tu pojawia się praktyczna konsekwencja. Sprawdzenie, czy system ADAS działa poprawnie, nie jest możliwe „na oko” — wymaga odczytu i weryfikacji układów elektronicznych pojazdu, czyli diagnostyki. Warsztat, który nie ma odpowiedniego narzędzia, po prostu nie zweryfikuje tych systemów ani nie przywróci ich do sprawności.

Dla serwisów oznacza to rosnący popyt na dwie powiązane usługi: diagnostykę systemów ADAS oraz ich kalibrację po naprawach wpływających na położenie kamer i radarów (wymiana szyby, naprawa zderzaka, regulacja geometrii, kolizja). To, jak przeprowadzić taką kalibrację krok po kroku za pomocą oprogramowania Jaltest, opisujemy w osobnym poradniku — to dobre uzupełnienie tego wpisu.

Dla flot z kolei to argument, by nie odkładać tematu: pojazdy z niesprawnym lub nieskalibrowanym ADAS to nie tylko ryzyko na drodze, ale w przyszłości również potencjalny problem przy kontroli i badaniu technicznym.

Co warto zrobić już teraz

Mimo że przepisy nie weszły jeszcze w życie, kierunek jest jasny, a sprzęt i kompetencje warto budować z wyprzedzeniem. Warsztaty, które już dziś oferują diagnostykę i kalibrację ADAS, będą gotowe, zanim obowiązek stanie się faktem — a jednocześnie zyskują przewagę na rynku usług, które dopiero zaczynają być powszechne.

Jeśli chcesz przygotować warsztat na diagnostykę i kalibrację systemów ADAS, sprawdź rozwiązania Jaltest ADAS lub skontaktuj się z nami po dobór zestawu do Twojej floty.